عنوان: نقش دولتها در توسعه پویای اقتصادی
نشریه: مجله تحقیقات اقتصادی
شماره: مجله تحقیقات اقتصادی (دوره: ۵۲)
چکیده:
گرایش جهانی به سوی همگرائیهای منطقه ای و بین المللی کردن اقتصاد آزاد، راهبری دولتهای کشورهای جهان سوم را در ایجاد توازن و تقارن و از بین بردن دوگانگی های سازمانی ، تکنولوژیک و اقتصادی گریز نا پذیر می نماید.موفقیت دولتها در این راهبری به درجه انسجام ، تکامل و قدرت نهادهای مردمی در ابعاد اجتماعی ، اقتصادی و سیاسی بستگی دارد. نهادهایی که منا فع مردمی در مقابل منا فع گروهی را تأمین و تضمین نمایندو با انجام زمینه سازیهای قانونی و سرمایه گذاریهای زیر بنایی ابتکار عمل را در هدایت و راهبری فعالیتهای مولد اقتصادی به دست گیرند.
در فرآیند توسعه صنعتی ،هر فعالیت مولد بخش خصوصی نیازمند حداقل معینی از سرمایه گذاریها ی اجتماعی توسط دولت می باشد.ابتکار عمل دولت در انجام سرمایه گذاریهای اجتماعی و زمینه سازیهای نهادی و قانونی ، انباشت سرمایه گذاریها و ظرفیت های مولد توسط بخش خصوصی را تسریع می نماید و قابلیت کشور را در دستیابی به سطوح بالا تری از محصول ملی و رفاه عمومی امکان پذیر می نماید. هماهنگی و سازگاری بین اهداف بخش خصوصی و آرمانهای ملی ، انعطاف پذیری ساختاری ، و حداقل نفوذ وقدرت گروههای ذینفع ، لازمه مدیریت مطلوب سرمایه گذاریها و تخصیص بهینه عوامل تولید در فرآیند توسعه هر کشور محسوب می شود.
تجربه کشور های موفق گویای این واقعیت است که حمایت دولتها از واحد های خصوصی ومردمی اگر چه یک اصل پذیرفته شده است اما ، هرگونه حمایتی ، حساب شده و بر اساس اثر بخشی هزینه ها ( effectiveness Cost ) ویا تجزیه و تحلیل هزینه و فایده استوار است. دولتهای حامی با توجه به واقعیتهای جهانی و داخلی به طراحی یک استراتزی دینامیک توسعه با محوریت تجارت خارجی پرداخته و بومی کردن صنایع و فن آوریهای جدید را با مکانیزمهای مشارکت مردمی اساس قرار می دهند.
|
تولید ملی حمایت ایرانی
| ||
|
|
در ميان شاخصهاي اقتصاد كلان، توليد ناخالص داخلي از اهميت ويژهاي برخوردار است. زيرا نه تنها بهعنوان مهمترين شاخص عملكرد اقتصادي در تجزيه و تحليلها و ارزيابيها مورد استفاده قرار ميگيرد، بلكه بسياري از ديگر اقلام كلان اقتصاد محصولات جنبي محاسبه و برآورد آن محسوب ميگردند. كل ارزش ريالي محصولات نهايي توليدشده توسط واحدهاي اقتصادي مقيم كشور در دوره زماني معين ( سالانه يا فصلي ) را توليد ناخالص داخلي مينامند. هريك از محصولات توليد شده در اقتصاد بهمنظور تبديل به محصول نهايي چندين مرحله را طي ميكنند. مثلاً نان، بهعنوان يك محصول نهايي كه مستقيماً به مصرف ميرسد، از مراحلي مانند توليد گندم و آرد ميگذرد. روشن است كه در محصولات پيچيده صنعتي تعداد مراحل تبديل يا فراوري بيشتر است. بهرحال در برآورد توليد ناخالص داخلي بايد ارزش محصول نهايي ( نان ) را مورد استفاده قرار داد، زيرا ارزش آرد در آن مستتر است، چنانكه ارزش گندم بطور ضمني در آرد وجود دارد. اگر ارزش هر يك از اين مراحل را جداگانه در توليد ناخالص داخلي منظور كنيم در واقع ارزش محصولات توليد شده در اقتصاد را بيشتر از ميزان واقعي برآورد كردهايم. به همين دليل در تعريف بالا بر كلمه نهايي تاكيد شده است. در عمل ميتوان ارزش محصول توليدي در هر مرحله را منظور كرد بهشرطي كه در هر مرحله تنها ارزش جديد توليد شده را به ارزش مرحله قبل اضافه نمود. در مثال نان، در صورتي كه ارزش گندم و آرد توليد شده براي توليد يك قرص نان به ترتيب برابر 10 و 15 ريال بوده و ارزش يك قرص نان نيز 20 ريال باشد، در آن صورت ميزان ارزش جديد ايجاد شده در هر مرحله برابر با 10 ، 5 (=10-15) و 5 (=15-20) ريال خواهد بود كه جمع آن 20 ريال و برابر با ارزش محصول نهايي ( نان ) ميباشد. با اين مثال روشن ميشود كه جمع ارزشهاي جديد ايجاد شده در هر مرحله، معادل ارزش محصول نهايي است. مطابق با مثال بالا، گندم در توليد آرد و آرد در توليد نان مورد استفاده قرار ميگيرد. آرد و نان ستاندههاي هر مرحله از توليد هستند. از طرف ديگر به محصولي كه خود بهمنظور توليد محصول ديگر مورد استفاده قرار گرفته و در فرايند توليد كلاً به مصرف ميرسد، محصول واسطه و به اين فرايند مصرف واسطه گويند. تفاضل ارزش ستانده و مصرف واسطه همان ارزش جديد ايجاد شده يا ارزشافزوده است. بهمنظور محاسبه توليد ناخالص داخلي ارزشافزوده هر فعاليت بر اساس روش فوق استخراج شده و در نهايت از جمع ارزشافزودههاي كل اقتصاد، توليد ناخالص داخلي بدست ميآيد. در صورتيكه در يك اقتصاد فرضي دو نوع كالاي نهايي ( نان و گوشت ) توليد شود، ارزش توليد ناخالص داخلي برابر خواهد بود با ارزش واحد دو محصول مذكور در مقدار توليدي آنها. به بيان ديگر اگر در همان اقتصاد فرضي 1000 قرص نان و 500 كيلو گوشت به ارزش واحد 20 و 40 ريال توليد شود، ارزش توليد ناخالص داخلي عبارتست از: 40000 = (40*500) + (20*1000) به عبارت ديگر ارزش توليد ناخالص داخلي به قيمتهاي جاري 40000 ريال ميباشد ، زيرا قيمت نان و گوشت، قيمت دوره يا سال جاري است. اگر در سال بعد 1000 قرص نان و 500 كيلو گوشت به قيمتهاي 25 و 50 ريال توليد شود، ارزش توليد ناخالص داخلي برابر خواهد بود: 50000 = (50*500) + (25*1000) مقدار بدستآمده نسبت به سال قبل از رشدي معادل 25 درصد برخوردار ميباشد. با اين وجود رشد فوق حاصل افزايش مقدار توليد محصولات نبوده، بلكه حاصل افزايش قيمت محصولات است. اگر بخواهيم اثر افزايش قيمت را از محاسبات سال بعد حذف كنيم بايد مقدار توليد محصولات را در قيمتهاي معيار يا قيمتهاي پايه (در اين مثال قيمتهاي سال قبل) ضرب كنيم. در اينصورت به همان رقم 40000 ريال مي رسيم كه گوياي اين است كه توليد واقعي اقتصاد صفر درصد رشد داشته يا اصلاً رشدي نداشته است. به فرايند حذف اثر تغييرات قيمت محصولات از نتايج محاسبات ملي، محاسبات به قيمتهاي ثابت ميگويند. آنچه كه در ادبيات اقتصادي به رشد اقتصادي يا رشد توليد ناخالص داخلي موسوم است، بر محاسبات به قيمتهاي ثابت استوار است. بنابراين وقتي گفته ميشود در برنامه پنجساله توسعه اقتصادي رشد متوسط توليد ناخالص داخلي 8 درصد هدفگذاري شده است منظور رشد 8 درصدي بر اساس محاسبات به قيمتهاي ثابت است. به روش محاسبه يا برآورد توليد ناخالص داخلي كه توضيح ساده آن ارائه گرديد، روش توليد گفته ميشود. در حسابهاي ملي ايران روش توليد (جمع ارزشافزودهها) بهعنوان روش اصلي محاسبه توليد ناخالص داخلي مورد استفاده قرار ميگيرد. علاوه بر روش توليد، روشهاي هزينه نهايي و سهم عوامل توليد دو روش شناخته شده ديگر در برآورد توليد ناخالص داخلي ميباشند. در روش هزينه نهايي، با جمع هزينههاي نهايي واحدهاي اقتصادي، توليد ناخالص داخلي برآورد ميگردد. در واقع ميتوان فرض كرد كه محصولات توليد شده در داخل (توليد ناخالص داخلي) به صورتهاي مختلف به مصرف ميرسد. بطور مشخص، اين محصولات يا به مصرف نهايي خانوار و دولت ميرسند، يا سرمايهگذاري (ثابت و درگردش) ميشوند، يا صرف صادرات به ديگر كشورها ميگردند. از آنجا كه در مصرف، سرمايهگذاري و حتي صادرات، كالاهاي وارداتي نيز يافت ميشود، با كسر كردن كل رقم واردات از جمع اقلام مذكور، توليد ناخالص داخلي بدست ميآيد كه بايد معادل توليد ناخالص داخلي محاسبه شده از روش توليد باشد. بهطور خلاصه در روش هزينه نهايي توليد ناخالص داخلي از رابطه زير بدست ميآيد: Y=CP+CG+I+(X-M) در رابطه فوق Y توليد ناخالص داخلي، CP مصرف خصوصي، CG مصرف دولت، I تشکيل سرمايه ناخالص (سرمايهگذاري ناخالص)، X صادرات و M واردات ميباشد. ذكر اين نكته لازم است كه توليد ناخالص داخلي بدست آمده از روش هزينه نهايي به قيمت بازار بوده و به اندازه خالص مالياتهاي غيرمستقيم با توليد ناخالص داخلي به قيمت پايه كه از روش توليد بدست مي آيد متفاوت است. به عبارت ديگر: خالص مالياتهاي غيرمستقيم + توليد ناخالص داخلي به قيمت پايه = توليد ناخالص داخلي به قيمت بازار روش سهم يا درآمد عوامل توليد، سهمي است كه هريك از عوامل دخيل در فرايند توليد كسب ميكنند. در اين روش با جمع جبران خدمات پرداختي و مازاد عملياتي (شامل سود عملياتي، خالص بهره پرداختي و اجاره منابع طبيعي) توليد ناخالص داخلي محاسبه ميگردد. اقلامي مانند توليد ناخالص سرانه، توليد (درآمد) ناخالص ملي، درآمد (خالص) ملي و درآمد سرانه از مشتقات توليد ناخالص داخلي ميباشند كه روابط محاسباتي مربوط به هريك عبارتند از: خالص درآمد عوامل توليد از خارج + توليد ناخالص داخلي به قيمت بازار = توليد (درآمد) ناخالص ملي استهلاك - درآمد ناخالص ملي = درآمد خالص ملي يادآور ميگردد كه همه اقلام سرانه حاصل تقسيم رقم اصلي به جمعيت كشور ميباشند.
موضوع: نقش تولید داخلی در اقتصاد پویا آفتاب: عبدالله رشیدیپور از سنندج، به موفقیتهای چشمگیر ایران اسلامی در عرصههای مختلف اشاره و اظهار کرد: سال جهاد اقتصادی سالی پر از موفقیت و سربلندی برای ایران در عرصههای مختلف بود و تداوم این راه امری ضروری است. آفتاب: عبدالله رشیدیپور از سنندج، به موفقیتهای چشمگیر ایران اسلامی در عرصههای مختلف اشاره و اظهار کرد: سال جهاد اقتصادی سالی پر از موفقیت و سربلندی برای ایران در عرصههای مختلف بود و تداوم این راه امری ضروری است. موضوع: نقش تولید داخلی در اقتصاد پویا با آغاز سال جدید، دیدار نوروزی رئیس اتاق ایران با کارمندان این اتاق در محل اتاق ایران در بعدازظهر روز 14 فروردین 91 برگزار شد؛ در این مراسم، اعلام سال 1391 از سوی مقام معظم رهبری به نام «تولید ملی، حمایت از کار و سرمایه ایرانی» محور اصلی سخنان «محمد نهاوندیان» در جمع همکاران سازمانی خود بود.
به گزارش روابط عمومی اتاق ایران، رئيس اتاق ايران ضمن تبريك سال نو، گفت: «نخستین نكتهاي كه در آغاز سال، مهم به نظر ميآيد، دريافت پيام طبيعت است؛ دگرگوني و نو شدن طبيعت ميتواند به اين معني باشد كه همه بايد نو شدن را از خود، آغاز كنند.» وي افزود: «اگر در وجود خود اين باور را داشته باشيم كه ميتوانيم در خير و بركت زندگی ديگران، مفید و مؤثر عمل کنیم، تحول بزرگي شكل خواهد گرفت.» نهاونديان با اشاره به نامگذاري امسال بيان كرد: «معني اين نامگذاري اين است كه اولويت نخست همه اركان نظام باید توجه به اقتصاد باشد و بايد اين پيام به همه برسد كه نبايد اقتصاد را قرباني مسائل سياسي كنيم و نبايد با تصور اولويتهاي ديگر، اقتصاد را مورد غفلت قرار دهيم.» رئيس اتاق ايران افزود: «اولويت دادن به اقتصاد به معنای كليگويي نیست، بلكه از كار و سرمايه بايد بهطور مشخص، حمايت شود؛ اتاق نیز هميشه تأكيد داشته که بايد از سرمايه اقتصادي، اجتماعي و مادي حمايت كرد و حمايت، حد بهينه بين دخالت و غفلت است.» نهاونديان يادآور شد: «شعار امسال، نشان ميدهد كه از سرمايه موجود بايد حمايت كرد و توانمندي نيروي كار و سرمايه را به رسميت شناخت كه این، پيام بسیار مهمي برای سرمايهگذاران کشور است.» وي توضيح داد: «در برخي اقدامات گذشته، نشانههايي از كمتوجهي به بخش توليد كشور ديده ميشد و برهمین اساس، صلاح ديده شد كه حمايت از اين بخش، مورد تأكيد ویژه قرار گيرد.» رئيس اتاق ايران اضافه كرد: «اجراي اين مسأله بايد مطالبه همه آحاد ملت در طول امسال باشد و اتاق، نسبت به اين مأموريت، مسؤوليت ويژه دارد و يكايك ما بايد ببينيم اين مأموريت براي ما به چه معني است.» وي در ادامه از همگان درخواست كرد، اين مأموريت را به منزله مأموريتی شخصي براي خود بدانند و برای تحقق آن تلاش کنند.» نهاونديان اعلام كرد: «لازمه اين حركت هدفمند در اتاق نيز روزآمدكردن برنامههاست که شیوههای اجرایی آن نیز دیده شده است.» رئیس اتاق ایران در خاتمه ابراز اميدواري کرد، ابلاغ قانون بهبود مستمر محيط كسبوكار، نخستین قدم در راه تحقق تولید ملي، حمايت از کار و سرمایه ایرانی باشد.» قابل ذکر است رئیس بخش خصوصی در روزهای اول امسال ضمن مصاحبهای با پایگاه اینترنتی رهبری معظم، مفصلاً درخصوص تولید ملی و اجرایی نمودن فرمایش رهبری محترم دراینباره را تشریح نموده است؛ همچنین روابط عمومی اتاق ایران نظرهای مختلف بعض از صاحبان فکر از اعضای اتاقها را تألیف نموده است که بخشی از آن از طریق پورتال اتاق ایران در دسترس است. منبع:http://www.iccim.ir
|
درباره وبلاگ
|
